Międzynarodowe Warsztaty Naukowe pt. Stosunki polsko-ukraińsko-żydowskie na Kresach Wschodnich w okresie okupacji niemieckiej i Zagłady, 1941-1944. 22-23 czerwca 2009; Przemyśl; Hotel Gromada ul. Wyb. Józefa Piłsudskiego 4
Międzynarodowe Warsztaty Naukowe
STOSUNKI POLSKO-UKRAIŃSKO-ŻYDOWSKIE NA KRESACH WSCHODNICH
W CZASIE OKUPACJI NIEMIECKIEJ I ZAGŁADY, 1941-1944
Przemyśl, 22-23 czerwca 2009
Mamy wielki zaszczyt i przyjemność zaprosić w dniach 21-23 czerwca 2009 w Przemyślu na Międzynarodowe Warsztaty Naukowe pt. Stosunki polsko-ukraińsko-żydowskie na Kresach Wschodnich w okresie okupacji niemieckiej i Zagłady, 1941-1944.
Jest to kolejna inicjatywa po sukcesie konferencji poświęconej dyskusji oraz pracy nad zagadnieniem polsko – ukraińskiego pogranicza pod okupacją sowiecką w latach 1939-1941, a także życiu społecznemu oraz wzajemnym relacją zamieszkujących te tereny ludności polskiej, ukraińskiej i żydowskiej, która odbyła się w dniach 17-20 czerwca 2007 r. we Lwowie.
Podczas tegorocznego spotkania organizatorzy proponują utrzymanie formuły warsztatów podczas których podejmowane i dyskutowane będą trudne i słabo dotychczas zbadane zagadnienia wzajemny relacji pomiędzy Polakami, Ukraińcami i Żydami w obliczu najazdu hitlerowskiego, zmiany okupanta oraz Zagłady mieszczące się w następujących ramach:
- Ukraińcy, Polacy i Żydzi w przededniu i wobec okupacji niemieckiej oraz Zagłady
- Zagadnienie rozwoju ukraińskiej idei narodowej oraz nastawienie Ukraińców do kwestii polskiej i żydowskiej
- Ukraińcy i Żydzi jako jednostki i zbiorowość w oczach Polaków: aspekty polityczne, konsipracyjne, społeczne i gospodarcze
- Żydzi w obliczu Zagłady wobec żywiołu polskiego i ukraińskiego
Naszym celem jest organizacja spotkania badawczego które przyczyni się o powstania i rozwoju wspólnej platformy naukowo-badawczej, jak również umożliwi wymianę doświadczeń badawczych oraz pozwoli przedyskutować zagadnienia źródłowe, a także różne drogi analizy podobnych tematów. Mamy nadzieję, że wymiana poglądów oraz dyskusja dadzą asumpt do rozwoju wzajemnych kontaktów oraz zainicjuje dialog na trudne tematy.
Języki konferencyjne: polski, ukraiński, rosyjski, antielski
PONIEDZIAŁEK, 22 CZERWCA
9.00 – 9.15 OFICIJALNE OTWARCIE KONFERENCJI:
Jakub Petelewicz (CENTRUM BADAŃ NAD ZAGŁĄDĄ ŻYDÓW IFiS PAN)
Igor Shchupak (OGÓLNOUKRAIŃSKIE CENTRUM BADAŃ NAD ZAGŁADĄ ŻYDÓW TKUMA)
Aharon Weiss (AJDC JERUSALEM, IZRAEL; DORADCA NAUKOWY OGÓLNOUKRAIŃSKIEGO CENTRUM BADAŃ NAD ZAGŁADĄ ŻYDÓW TKUMA)
9.15 – 10.00
Prof. Dan Michman, historyk Instytutu Yad-Vashem, profesor Uniwersytetu BarIlan, Przewodniczący Międzynarodowej Rady Naukowej Centrum Tkuma, Jerozolima, Izrael
„Kwestia żydowska” jako kryterium: niemiecka inwazja na Polskę (1939) oraz Związek Radziecki (1941) i ich znaczenie dla Niemców oraz ludności miejscowej.
PANEL 1.
ANALIZA ŹRÓDEŁ NA TEMAT HISTORII STOSUNKÓW UKRAIŃSKO-POLSKO-ŻYDOWSKICH PODCZAS II WOJNY ŚWIATOWEJ
Moderatorzy: Prof. Dan Michman, Izrael, Dr. Faina Vinokurova, Ukraina
10.00 – 10.20
Paweł Szapiro, Stowarzyszenie Kultury Żydowskiej BEIT Warszawa, Polska
Pierwsze miesiące niemieckiej okupacji Kresów jako temat w polskiej prasie konspiracyjnej.
10.20 – 10.40
Dr. Marta Cobel-Tokarska, Szkoła Nauk Społecznych, Polska Akademia Nauk, Polska
Obraz „Shoah od kul” w pamięci świadków – analiza wywiadów narracyjnych prowadzonych przez zespół Patricka Desbois Yahad-In Unum na Ukrainie
10.40 – 11.00 Przerwa
11.00 – 11.20
Dr. hab. Grzegorz Hryciuk, Wydział Historyczny, Uniwersytet Wrocławski, Polska
Ocaleni z Zagłady. Żydzi w Galicji Wschodniej i na Wołyniu w 1944
11.20 – 11.40
Mgr Łukasz Opozda, Centrum Badań nad Holocaustem, Uniwersytet Jagielloński, Polska
Pamięć o wydarzeniach w Jedwabnem w dyskursie polskich środowisk skrajnie prawicowych.
11.40 – 12.00
Inessa Nosenko, starszy wykładowca historii w Chortyckim Centrum Edukacyjno-Resocjalizacyjnym, Zaporoże, Ukraina
Ukraińska historiografia stosunków żydowsko-ukraińsko-polskich podczas II wojny światowej
12.00 – 12.20
Prof. Jan Grabowski, Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN, Wydział Historii Uniwersytetu w Ottawie, Kanada
Sprawy żydowskie w świetle akt lwowskiego Sondergerichtu
12.30 – 13.30 OKRĄGŁY STÓŁ
METODOLOGIA BADAŃ NAD ZAGADNIENIEM STOSUNKÓW MIĘDZYNARODOWYCH W OKRESACH ZMIAN HISTORYCZNYCH: ŹRÓDŁA I OBIEKTYWIZM ANALIZ
Moderatorzy: Prof. Dan Michman, Izrael, Prof. Jan Grabowski, Kanada, Prof. Maksym Gon, Ukraina
13.30 – 14.30 Przerwa
PANEL 2.
KWESTIE I IDEE NARODOWE WOBEC PRÓBY CZASU
Moderatorzy: Dr Olena Suchkova, Ukraina, Prof. Wacław Wierzbieniec, Polska
14.30 – 14.50
Łukasz Biedka, Polska
Między poczuciem wstydu a poczuciem dumy – psychologiczne zabiegi wokół narodowego wizerunku w debacie historycznej
14.50 – 15.10
Dr Igor Shchupak, dyrektor naukowy Ogólnoukraińskiego Centrum Badań nad Zagładą Żydów Tkuma, redaktor naukowy wydawnictwa „Premier”, Dniepropietrowsk, Ukraina
Idee narodowe w trójkącie ukraińsko-polsko-żydowskim (1941-1944).
15.10 – 15.30
mgr Tetiana Meleshchenko wykładowca Instytutu Metodologii Nauczania Historii, Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny im. M. Dragomanowa, Kijów, Ukraina
Ideologie narodowe i narodowa historia (na podstawie materiałów dotyczących relacji polsko-ukraińskich podczas II wojny światowej)
15.30 – 16.30 PYTANIA, DYSKUSJA
16.30 – 17.00 Przerwa
17.00 – 18.00 PANEL DYSKUSYJNY
Ukraińskie, polskie i żydowskie idee narodowe a problem w relacjach międzyetnicznych
Moderatorzy: Prof. Tetiana Ladychenko, Ukraina, Dr. hab Grzegorz Motyka, Polska, Dr. Igor Shchupak, Ukraina
WTOREK, 23 CZERWCA
PANEL 3.
ŻYDZI W CZASIE ZAGŁADY WOBEC KWESTI “UKRAIŃSKIEJ” I “POLSKIEJ”. UKRAIŃSKI RUCH NARODOWY A ŻYDZI
Moderatorzy: Dr Tamara Bakka, Ukraina, Dr. Yaroslav Kit, Polska
9.00 – 9.20
Dr. Aharon Weiss, AJDC Jerusalem, Izrael; doradca naukowy Ogólnoukraińskiego Centrum Badań nad Zagładą Żydów Tkuma
Zmiany w rozwoju polityki OUN-UPA w stosunku do Żydów w latach in 1939-1944 na pograniczu polsko-ukraińskim
9.20 – 9.40
Dr. hab Andrzej Żbikowski, Centrum Badań nad Zagładą Żydów IFiS PAN, Żydowski Instytut Historyczny, Polska
Spory o skalę i znaczenie antyżydowskich pogromów we Lwowie w lipcu i sierpniu 1941 r.
9.40 – 10.00
dr. Oleksandr Kruglov, profesor Wydziału Filozofii Uniwersytetu w Charkowie, Charków, Ukraina
Relacje między-etniczne a pogromy Żydów na Zachodniej Ukrainie latem 1941 roku.
10.00 – 10.20
Marco Carynyk, Dyrektor Katedry Ukrainistyki, Uniwersytet w Toronto, Kanada
“Żydzi, Polacy i inna hałastra”: OUN i pogrom we Lwowie 1 lipca 1941 roku
Komunikat:
Roman Szuchewicz, Nachtigall, OUN, Yad Vashem, SBU: Znaleziska z archiwów polskich i ukraińskich
10.20 – 10.40
Dr. hab Grzegorz Motyka, Instytut Nauk Politycznych PAN, Polska
Ukraińska Powstańcza Armia a Żydzi 1942-1945
10.40 – 11.00 Przerwa
PANEL 4.
UKRAIŃCY, POLACY, ŻYDZI W PRZEDDZIEŃ ORAZ WOBEC NIEMIECKIEJ OKUPACJI I ZAGŁADY ŻYDÓW
Moderatorzy: Dr. hab Andrzej Żbikowski, Polska, Prof. Tetiana Ladychenko, Ukraina
11.00 – 11.20
Prof. Maksym Gon, Instytut Nauk Politycznych Uniwersytetu w Równem, Równe, Ukraina
Obcy w orbicie skonfliktowanych nacjonalizmów: Żydzi pomiędzy ścierającymi się Ukraińcami i Polakami (1923-1941).
11.20 – 11.40
Prof. Wacław Wierzbieniec, Instytut Historii Uniwersytetu Rzeszowskiego, Polska
Czy modelowe ujecie specyfiki stosunkow polsko-żydowsko-ukraińskich w obrębie jednego miasta jest mozliwe? Na przykładzie Brzeżan i Przemyśla podczas II wojny swiatowej.
11.40 – 12.00
Dr. Faina Vinokurova, dyrektor Regionalnego Archiwum w Winnicy, sekretarz Ogólnoukraińskiego Centrum Badań nad Zagładą Żydów Tkuma, Winnica, Ukraina
Relacje ukraińsko-żydowsko-polskie 1939-1944
12.00 – 12.20
Dr. Yaroslav Kit, Europejskie Kolegium Polskich i Ukraińskich Uniwersytetów, Wydział Humanistyczny Uniwersytetu Marii Curie-Sklodowskiej, Lublin, Polska
Życie codzienne we Lwowie w okresie II Wojny Światowej: Polacy, Żydzi, Ukraińcy.
12.20 – 12.40
Dr. Monika Szabłowska-Zaremba, Katolicki Uniwersytet Lubelski, Polska
A. Chciuka i H. Grynberga opowieści o drohobyckiej Atlantydzie – ziemi trzech narodów.
12.40 – 14.00 Przerwa
PANEL 4 (kontynuacja).
UKRAIŃCY, POLACY, ŻYDZI W PRZEDDZIEŃ ORAZ WOBEC NIEMIECKIEJ OKUPACJI I ZAGŁADY ŻYDÓW
Moderatorzy: Dr. hab. Grzegorz Hryciuk, Polska, Prof, Maksym Gon
14.00 – 14.20
Prof. Tetiana Ladychenko, Instytut Metodologii Nauczania Historii, Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny im. M. Dragomanowa, Kijów, Ukraina
Żydzi na Zachodniej Ukrainie a polska polityka emigracyjna.
14.20 – 14.40
Dr. Olena Suchkova, profesor Wydziału Historii Ukrainy na Państwowym Uniwersytecie w Doniecku, Ukraina
Deportacja ludności polskiej z zachodnich regionów Ukraińskiej SSR (Luty 1940 – Czerwiec 1941)
14.40 – 15.00
Dr. Tamara Bakka, profesor w Instytucie Metodologii Nauczania Historii oraz Teorii społecznych i politycznych, Państwowy Uniwersytet Pedagogiczny im. M. Dragomanowa, Kijów, Ukraina
Stereotyp wizerunku Żyda w polskiej i ukraińskiej ideologii narodowej (na podstawie materiałów dotyczących Zachodniej Ukrainy podczas II wojny światowej).
15.00 – 15.20
Alex Denisenko, niezależny badacz, Lwów, Ukraina
Sokal jako przykład “Judenstadt” – napływ i odpływ ludności podczas wojny, relacje między grupami etnicznymi.
15.20 – 15.40 Przerwa
15.40 – 17.00 PANEL DYSKUSYJNY
Ukraińsko-polsko-żydowskie stosunki podczas II wojny: problemy i perspektywy badawcze. Podsumowanie Konferencji
Moderatorzy: Aharon Weiss, Izrael, Jakub Petelewicz, Polska, Igor Shchupak, Ukraina
ŚRODA, 24 CZERWCA
9.00 – 17.00 Zamknięte seminarium dla ponauczycieli
Konferencja odbędzie się w dniach 22-23 czerwca 2009 r. w Przemyślu, Hotel Gromada; ul. Wyb. Piłsudskiego 4
WSTĘP WOLNY
Kontakty:
Polska: Ukraina:
Jakub Petelewicz Igor Shchupak
e-mail: centrum@holocaustresearch.pl e-mail: historyXX@ukr.net tkuma@tkuma.com
tel: +48 603 257 594 tel: +38-056-744-07-23
fax: +48 22 657 28 74 fax:+38-0562-36-87-11
cell: +38-050-340-45-66
Organizacja warsztatów możliwa była dzięki wsparciu finansowemu grantu nr 2008-40
